W styczniu zniknie użytkowanie wieczyste,
warto jednak zaczekać dłużej

Parlament uchwalił ustawę o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Dokument został podpisany przez prezydenta, a 4 września ogłoszony w Dzienniku Ustaw. Co się zmieni po 1 stycznia 2019 roku? Co stanie się z 95% bonifikatą od opłaty przekształceniowej, na którą w zeszłym roku zgodziła się Rada m.st. Warszawy?

To właśnie 1 stycznia dotychczasowe prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na celem mieszkaniowe z mocy prawa przekształci się w prawo własności. Jednak zmiana wiąże się z dalszymi kosztami. Przez kolejne 20 lat będziemy musieli wnosić tzw. opłatę przekształceniową, czyli kwotę, jaką zapłacilibyśmy za użytkowanie wieczyste za 2019 rok. Opłata może być niestety waloryzowana (więc należy zakładać, że będzie), nie częściej niż co trzy lata. WSM, jako właściciel gruntu, jeśli tylko mieszkańcy będą chcieli ponieść taki wydatek wcześniej, może wnieść jednorazowo opłaty za całe 20 lat.

Ustawa przewiduje, że jednostka samorządu terytorialnego, na terenie której było ustanowione użytkowanie wieczyste, może zdecydować o wprowadzeniu bonifikat od opłaty przekształceniowej za dany rok. Bonifikata może być też przyznana za wniesienie wszystkich opłat jednorazowo. Nie jest to obowiązek, dlatego trudno przewidzieć, jak zareagują poszczególne miasta czy województwa.

Informacje, o tym, czy taką bonifikatę wprowadzi Rada Warszawy pojawią się zapewne pod koniec roku. Obowiązkowe bonifikaty przysługują jedynie w przypadku gruntów, których dotychczasowym właścicielem był Skarb Państwa.

Co jednak istotne, nadal osoby, w przypadku których miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego nie przekracza 50% przeciętnego wynagrodzenia, dostaną na swój wniosek 50% bonifikaty od opłaty rocznej za dany rok.

Co po 20 latach?

Prawo własności zostanie ujawnione w księdze wieczystej danej nieruchomości. Właściciel otrzyma w związku z tym zaświadczenie wydane, w przypadku WSM, przez prezydenta miasta st. Warszawy. Termin wydania zaświadczenia to maksymalnie 12 miesięcy od przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W dokumencie wpisana będzie również wysokość rocznej opłaty przekształceniowej i okres, przez który będzie trzeba ją wnosić (będzie to 20 lat, ale w części przypadków, niedotyczących WSM, okres zostanie wyznaczony dopiero po 1 stycznia 2019 roku). Jeżeli właściciel nieruchomości nie zgodzi się z wysokością kwoty czy okresem jej wnoszenia, będzie mógł złożyć w terminie 2 miesięcy od otrzymania zaświadczenia wniosek o ustalenie opłaty lub okresu jej wnoszenia w formie decyzji.

Dopiero po wniesieniu wszystkich opłat przekształceniowych zaczniemy oszczędzać. Będziemy odtąd płacić tylko podatek od nieruchomości, który jest znacząco niższy od opłaty za użytkowanie wieczyste.

Nie warto się jednak śpieszyć

Jak już wielokrotnie pisaliśmy na łamach „Życia WSM”, w zeszłym roku Rada Warszawy przyjęła bardzo korzystną, bo 95% bonifikatę od opłaty przekształceniowej. WSM złożyła wnioski o taką obniżkę w stosunku do swoich nieruchomości (tam, gdzie większość lokali była już wyodrębniona, wniosek musieli złożyć ich właściciele). Na Zebraniach Mieszkańców dowiedzieliśmy się, że postępowania trwają i ze względu na dużą złożoność spraw trudno przewidzieć, kiedy WSM otrzyma decyzje o bonifikacie. Jak jednak ustawa, która zmienia użytkowanie wieczyste w prawo własności, ma się do uchwały Rady Miasta? Czy straciliśmy szansę na 95% bonifikatę? Wszystko zależy od współpracy z właścicielami lokali wyodrębnionych.

Ustawa przewiduje, że postępowania o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego prowadzone na podstawie ustawy przekształceniowej z 29 lipca 2005 r. (a właśnie w związku z nią Miasto przyznało 95% bonifikatę) nie zostaną umorzone, jeśli użytkownik wieczysty lub współużytkownicy wieczyści, których udziały wynoszą co najmniej 50%, złożą oświadczenie o dalszym prowadzeniu dotychczasowego postępowania. Takie oświadczenie musi zostać złożone do 31 marca 2019 roku. Dzięki temu wszyscy mieszkańcy otrzymają dodatkowy czas. Jeśli postępowania uda się zakończyć do 31 grudnia 2021 roku, WSM otrzyma 95% bonifikatę. Jeśli postępowania będą wtedy jeszcze w toku, zostaną umorzone, a od 1 stycznia 2022 roku prawo użytkowania wieczystego zostanie przekształcone w prawo własności i wprowadzona zostanie opłata przekształceniowa na 20 lat. Władze WSM powinny więc szybko skontaktować się z właścicielami wyodrębnionych mieszkań, by wspólnie złożyć oświadczenie i nie stracić szans na bonifikatę.

Bartłomiej Pograniczny

Artykuł ukazał się w numerze 4/2018 „Życia WSM”.